17 ölkədən 70-dən çox iqlimşünas alimdən ibarət beynəlxalq qrup planetin iqlim vəziyyəti ilə bağlı yeni hesabat dərc edib.

"Cebheinfo.az" xəbər verir ki, məqalə "Earth System Science Data" jurnalında dərc edilib.

Onların hesablamalarına görə, 2025-ci ildə insan tərəfindən törədilən qlobal istiləşmə sənayeləşmədən əvvəlki dövrlə müqayisədə 1,37 dərəcə Selsiyə çatacaq. Bu, indiyə qədər qeydə alınan ən yüksək göstəricilərdən biridir.

Lakin tədqiqatçıları narahat edən təkcə rəqəmin özü deyil. Daha da əhəmiyyətlisi odur ki, istiləşmə sürəti artmaqda davam edir.

Müəlliflərin fikrincə, son on ildə Yer kürəsi on ildə təxminən 0,27 dərəcə Selsi istiləşib. Bu, əvvəlki müşahidə dövrlərindən daha sürətlidir. Müstəqil tədqiqatlar həmçinin 2015-ci ildən bəri qlobal istiləşmənin statistik cəhətdən əhəmiyyətli dərəcədə sürətləndiyini göstərir.

Alimlər Yer kürəsinin sözdə enerji balanssızlığına xüsusi diqqət yetirirlər. Planet Günəşdən kosmosa şüalana biləcəyindən daha çox enerji alır.

Artıq istilik əsasən okeanlarda toplanır. Tədqiqatçılar bu balanssızlığın hazırda rekord səviyyədə olduğunu, 1970-ci illərdə müşahidə edilən səviyyələrdən təxminən iki dəfə çox olduğunu təxmin edirlər.

Əlavə istiliyin təxminən 90 faizi okeanlar tərəfindən udulur. Buna görə də, artan hava temperaturu baş verən dəyişikliklərin tam miqyasını əks etdirmir. Böyük su kütlələri tədricən enerji toplayır və bu da hava şəraitinə, dəniz ekosistemlərinə, buzların əriməsinə və dəniz səviyyələrinə təsir göstərir.

Hesabatın müəllifləri qeyd edirlər ki, qlobal istixana qazı tullantıları 2024-cü ildə yenidən rekord səviyyələrə çatacaq. Hazırkı emissiya sürətində istiləşmənin 1,5 dərəcə Selsi səviyyəsində saxlanmasına imkan verəcək qalan karbon cəmi bir neçə il ərzində tükənə bilər.

Artıq müşahidə edilən nəticələrə dəniz səviyyəsinin qalxmasının sürətlənməsi, dəniz istilik dalğalarının sayının artması və ekstremal hava hadisələrinin tezliyinin artması daxildir.

Avropa iqlim xidmətləri həmçinin xəbərdarlıq edir ki, sərin havadan ekstremal istiyə kəskin keçid dünyanın bir çox bölgəsi üçün yeni normaya çevrilir.

Xəzər

"Cebheinfo.az"