Şistosomiaz təmiz suda yaşayan yastı qurdların yaratdığı parazitar bir xəstəlikdir. 

Onların sürfələri çirklənmiş su ilə təmasda olduqda insan dərisinə nüfuz edir və sonra bədən daxilində yetkinlərə çevrilir.

Bu parazitlər iltihabi və sistemli zədələnməyə səbəb olan yumurta qoyur. Xəstəlik əsasən Afrikada, təxminən 80 ölkədə yayılıb. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının hesablamalarına görə, təxminən 250 milyon insan artıq yoluxub, daha 800 milyon insan isə risk altındadır.

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, geniş yayılmasına baxmayaraq, o, əsasən yoxsul bölgələrə təsir edən "laqeyd" və ya "unudulmuş" bir xəstəlik hesab olunur. Hal-hazırda xəstəlikdən yalnız bir müalicə mövcuddur, lakin bu, təkrar infeksiyanın qarşısını almır. Bu da profilaktik peyvəndi xüsusilə vacib edir.

Şistosomiaza qarşı yeni eksperimental peyvənd effektiv immun müdafiəsi üçün zəruri olan iki əsas xüsusiyyəti nümayiş etdirir. O, yalnız immun reaksiyasını stimullaşdırmır, həm də uzunmüddətli immun yaddaş yaradır və bədənin təkrar infeksiyaya daha tez reaksiya verməsinə imkan verir. Bu, nəticələri  “Vaccines” jurnalında dərc olunmuş yeni bir araşdırma ortaya qoyub.

Araşdırma Texas Texnologiya Universiteti Səhiyyə Elmləri Mərkəzinin əməkdaşı Afzal Siddiqinin rəhbərliyi altında yaradılan “SchistoShield” adlı peyvəndin hazırlanması ilə əlaqədardır. Siddiqi bir neçə onillikdir ki, bu layihə üzərində işləyir və həm infeksiyanın qarşısını ala, həm də müəyyən edilmiş infeksiyanın şiddətini azalda bilən bir müalicə yaratmaq üçün çalışır.

Yeni bir araşdırmaya görə, ABŞ və Afrikadakı klinik sınaq iştirakçılarından götürülmüş qan nümunələri “SchistoShield” tətbiqindən sonra güclü immun reaksiyasının inkişaf etdiyini göstərib. İştirakçılarda həm B-hüceyrə, həm də T-hüceyrə immunitetinin aktivləşməsini baş verib ki, bu da uzunmüddətli immun yaddaşın inkişafını göstərir.

Tədqiqatın müəllifləri qeyd edirlər ki, klinikayaqədər və erkən klinik sınaqlarda peyvənd əhəmiyyətli bir hüceyrə immun reaksiyasına və yaddaşın formalaşmasına səbəb olub. Bu, parazit infeksiyalarına qarşı potensial effektiv peyvəndin əsas göstəricisidir.

Siddiqinin sözlərinə görə, hazırkı nəticələr 50 - 100 iştirakçı arasında əldə edilib. O vurğulayıb ki, bu, yalnız tədqiqatın erkən mərhələsidir və onun effektivliyini təsdiqləmək üçün minlərlə könüllü iştirak edən genişmiqyaslı klinik sınaqlara ehtiyac var.

Tərtibatçılar layihənin əsasən humanitar xarakter daşıdığını və əsasən aşağı gəlirli bölgələrə təsir edən bir xəstəliyə qarşı mübarizə aparmağı hədəflədiyini vurğulayırlar. 

Universitet proqramlarının, federal qrantların və beynəlxalq xeyriyyə təşkilatlarının dəstəyi layihənin kommersiya mənfəətinə yönəlmədən inkişafını davam etdirməsinə imkan verib.

Universitet rəhbərliyinin fikrincə, layihənin məqsədi tibbi yardıma çıxışı genişləndirmək və dünyada ən çox yayılmış parazitar xəstəliklərdən birinin qlobal yükünü əhəmiyyətli dərəcədə azalda biləcək bir vasitə yaratmaqdır.

Xəzər
“Cebheinfo.az”